МОНГОЛУЛСЫН?МН?ДБ?СНУТГИЙНДЭДБ?ТЦИЙНСТРАТЕГИЙГБОЛОВСРУУЛАХТЕХНИКТУСЛАЛЦААНЫТ?СЛИЙНХ?РЭЭНДЗОХИОНБАЙГУУЛАГДАХДУГУЙШИРЭЭНИЙУУЛЗАЛТАДЗТАЖЯ-НААСОРУУЛАХИЛТГЭЛ

(оны5дугаарсарын15-ны?д?р)

Эрхэмх?ндэтт?л??л?гчид??,

Таб?гдийнэнэ?дрийнамарамгалангайлтгая.

Юуны?мн?МонголУлсын?мн?дб?снутгийндэдб?тцийнстратегийгболовсруулахтехникийнтуслалцааныт?слийгхэрэгж??лэхэддэмжлэг?з??лэхболсонДэлхийнбанкиндталархажбайгаагааилэрхийлье.

МонголУлсын?мн?дб?стДорноговь,Дундговь,?мн?говьгэсэнговийнгурванаймагбагтдагбагазарнутгийнхувьд?рг?муудам,х?намыннягтралбагатайбайгалиасшуудхараатбэлчээрийнмалажахуйдт?шиглэсэнаймгуудюм.М?н?мн?дб?сньманайулсынбусадб?с??дтэйхарьцуулбалзам,тээврийнс?лжээ,дэдб?тэцхарьцангуйсулх?гжс?нб?снутагюм.

Нэг.Автозамынталаар:

Автозамынсалбартондулсынт?с?в,“МонголУлсыгх?гж??лэх”сангаас83.6тэрбумт?гр?г,гадаадынзээлтусламжаар60.4орчимтэрбумт?гр?г,нийтдээ144.0гаруйтэрбумт?гр?гийнб?тээнбайгуулалтынажлыгг?йцэтгэнэ.

МонголУлсынЗасгийнГазрын?йлажиллагааных?т?лб?р,Б?счилсэнх?гжлийн?зэлбаримтлал,онх?ртэлАзийнавтозамынс?лжээндхолбогдсончиглэл??дболонаймгийнт?в??дийгавтозамынс?лжээгээрхолбохзорилтыгхэрэгж??лэх??днээстусяамньулсынчанартайавтозам,г??рийнс?лжээгнэмэгд??лэх?рг?нцарх?рээтэйаргахэмжээгхэрэгж??лжбайгаабилээ.

Энэх??ажлынх?рээндУлаанбаатархотыгз??н,баруунаймгуудтайболонБНХАУ-тайхолбоххатуухучилттайавтозамынбарилгынажлыгэхл??лээдбайна.Харин?мн?з?гийнаймгуудбуюуДундговь,?мн?говьаймгийгнийслэлхоттойхатуухучилттайавтозамынс?лжээгээрхолбохажилэхлэлийншатандааявааб?г??дтусяамныз?гээсУлаанбаатар-Мандалговь-Даланзадгадчиглэлийн500кмавтозамынТехник,эдийнзасгийн?ндэслэлийгболовсруулангаргаж,угчиглэлд50кмхатуухучилттайавтозамбарихинженерийннарийвчилсанзурагт?с?лболовсруулаадбайна.

Говийнб?сийнаймгуудньманайорныаялалжуулчлал,уулуурхай,ашигтмалтмалынтомоохонб?снутагб?г??дцаашдааэнэчиглэлдзорчихтээврийнхэрэгслийнтооэрчимтэй?с?ххандлагатайбайгаат?дийг?йТавантолгой,Оюутолгойзэрэгстратегийнчухалордгазруудыгэзэмшихэддэдб?тцийнс?лжээгбайгуулахзайлшг?йшаардлагатайбайгааюм.

Дээрхшаардлагуудыгхаргалзан?зсэний?ндсэндээрУлаанбаатар-Мандалговь-Даланзадгадчиглэлийнавтозамыгонгэхэдбарьждуусгахзорилттавинажиллажбайгааб?г??давтозамынзаримхэсгийгэргэнт?л?гд?хн?хц?лтэйгээр,заримхэсгийгбусадх?р?нг?

оруулалтынэх??свэрээрбарихболно.??ндТавантолгойболонОюутолгойчиглэлийн160км,Мандалговь-Даланзадгадболон?нд?рдов-Мандалговьчиглэлдтусб?р100кмавтозамыгэргэнт?л?гд?хн?хц?лтэй??рийнх?р?нг??рбарихавтозамуудынжагсаалтадорууланУИХ-аарбатлуулахаархэлцэгдэжбайна.

ХаринОюутолгой-Гашуунсухайтчиглэлийн105кмавтозамыг“АйвенхоуМайнзИнкМонголиа”компани??рийнх?р?нг??рбарихаартусяамтай?ндсэндээнэгдсэнойлголцолдх?рччадсанболовчуурхайгашиглахТогтвортойбайдлынгэрээгМонголулсынЗасгийнГазартайбайгуулахажиллагааудаашралтайбайгаатулт?рхойшлогдоодбайна.Нарийнсухайт-Шивээх?рэнчиглэлийн56кмхатуухучилттайавтозамынбарилгынажилхийгдэжэхлээдбайгаа.

АвтозамынсалбартМонголУлсынИххурлаарбаталсан“Мянганызам”т?слийгхэрэгж??лэх,б?счилсэнх?гжлийн?зэлбаримтлалындагууговийнб?сийнхотуудыгэхнийээлжиндхатуухучилттайавтозамаархолбох,б?снутагдахьиргэдийнамьжиргааныт?вшингдээшл??лэх,х?ршорныхилзалгааб?снутгийнзамхарилцаагсайжруулах,хамтынажиллагаагх?гж??лэхчиглэлээражиллахшаардлагатайбайна.

Хоёр.Б?хт?рлийнтээврийнталаар.

1)Т?м?рзам

МонголУлсынб?счилсэнх?гжлийн?зэлбаримтлалыгхэрэгж??лэх??днээс-онуудадМянганысорилтынсангийн187саяам.долларынбуцалтг?йтусламжаарМонголынт?м?рзамдтехник,технологийншинэчлэлхийж,х?дл?хб?рэлдэх??нийпарк,замынажахуйгшинэчлэхээрболлоо.

онд“Т?м?рзамынхо?рдахьшугамбарихтехник-эдийнзасгийн?ндэслэлийнсудалгаа”-гболон“Ойрынболондундхугацаандт?м?рзамынс?лжээг?рг?ж??лэххэтийнт?л?в”-ийгболовсруулан?ндэснийаюулг?йбайдлынз?вл?л,Загсийнгазарторууланхэлэлц??лж,?ндэснийаюулг?йбайдлынз?вл?лийнз?вл?мжгаргуулаадбайна.

?мн?дб?сийнхилийнЗамын-??дбоомтыначааурсгалынхэмжэээрс?с?жбайгаатайхолбогдуулан“Замын??д-2”?рт??г1250-1450машигтайуртб?хийтаванзамтайгаарбайгууланашиглалтадоруулсанбаэнэньтусзангилааныачаатээвэрлэлтийнх?чинчадлыгхо?рдахиннэмэгд??лжбайгааюм.

Замын-??д?рт??нийгалттэрэгх?лээнавах-явуулахпаркийг850-1050мурттайнарийнцаригийнхо?рзамаар,вагонбагтаамжийг135вагоноортустуснэмэгд??лснээрачааболовсруулахх?чинчадлыг20-30хувь?сг?л??.

М?нг??рэнкран,?рг?нбанарийнзамб?хийижб?рэнталбайгашиглалтадоруулж,ачаашилж??лэначихбайгууламжийнболовсруулахх?чинчадлыгхоногт285-300вагондх?ргэннэмэгд??лэв.

??нийзэрэгцээОХУ-аас350ачаанывагон,2илчиттэрэгтустусхудалданавчт?м?рзамынх?дл?хб?рэлдэх??нийпаркийгнэмэгд??лэн,Улаанбаатар-Бээжингийнолонулсынзорчигчийнгалттэргийгорчин?еийншаардлагаднийцсэн16вагонооршинэчлэв.

“МонголУлсыноныт?свийнтухай”хуулиарбатлагдсан15.0тэрбумт?гр?гийнх?р?нг??р3илчиттэрэг,т?р?лб?рийн150орчимачаанывагонхудалданавч,тээвэрлэлтийн?йлажиллагааэрхлэх“Монголынт?м?рзам”т?рийн?мчитхувьцааткомпанийгшинээрбайгуулав.Угажахуйнь“Мянганысорилтынсан”-ийнсанх??жилтээрбийболохх?р?нгийнашиглалтыгм?нхариуцахболно.Ингэснээрт?м?рзамынсалбарт?рс?лд??нбийболгож,эрчимтэйх?гжих?ндэссуурийгньтавьжбайгааб?г??дт?м?рзамынтээврийн?йлчилгээгчанарыншинэт?вшиндх?ргэхюм.

Говийнб?сийнт?м?рзамньашигтмалтмалынордгазруудыгашиглах,аялалжуулчлалыгх?гж??лэх,дамжин?нг?р?хболонэкспортыначаатээвэрлэлтийгнэмэгд??лэх,б?снутгийнтэнцвэртэйх?гжлийнзорилтыгхэрэгж??лж,улсорныэдийнзасаг,нийгмийнх?гжилд?йлчлэхзорилготой.

Говийнб?сийнт?м?рзамньт?вийнболонз??нб?сийначаагБНХАУ,Казакстанулсынт?м?рзам,цаашлаадЕвропруугаргах,алслагдмалаймгийнт?в,суурингазруудыгбусадб?снутагтайхолбохн?хц?лийгб?рд??лэхюм.

Оюутолгой,Цагаансуваргынордуудыгашиглалтандоруулжэкспортыгнэмэгд??лэх,Тавантолгойнордыгт?шиглэнцахилгаанстанц,н??рснээсшингэншатахуунболовсруулах?йлдвэрбарихадэнэх??шугамчухал??рэгг?йцэтгэнэ.

Ашигтмалтмалынордгазруудыгхолбохоосгаднаордуудтайхолбоотойгоорбайгуулагдаххот,суурингазрууд,?мн?говьаймгийнт?вийгт?м?рзамын?ндсэнс?лжээндхолбож,цаашидМонголулсынт?м?рзамынх?ндл?нтэнхлэгийгбийболгохсуурьболно.Т?м?рзамтавигдсанаарбайгальорчиндн?л??л?хс?р?гн?л??х?рснийэлэгдэлбагасгана.

Говийнб?сийнт?м?рзамбарихт?слийгдараахьчиглэлдхэрэгж??лэхээрурьдчилант?л?вл?с?нболно.??нд:

Айраг-Тавантолгойнийт470км

Тавантолгой–Оюутолгой/175км/-Хатанбулаг/170км/-Ханги/100км/-нийт445км

Тавантолгой–Даланзадгад/80км/-Нарийнсухайт/280км/нийт360км

Нарийнсухайт-Шивээх?рэн60км

Цагаансуварга-Хатанбулаг120км

Говийнб?сийнт?м?рзамыннийтуртньойролцоогоор1455кмбайна.

Говийнб?сийнт?м?рзамынс?лжээгбарих?ешатууд,царигийнсонголтынасуудлуудхянанхэлэлцэгдэжбайна.

Говийнб?сийнт?м?рзамыншугамыгбайгуулахадурьдчилсантооцоогоор2,3тэрбумам.долларынх?р?нг?оруулалтшаардлагатай.

2)Автотээвэр:

МонголУлсынб?счилсэнх?гжлийн?зэлбаримтлал,х?гжлийнх?т?лб?рийгхэрэгж??лэхзорилгоорс??лийнжил??дэдавтотээвэрттехник,технологийншинэчлэлхийхаргахэмжээгавчхэрэгж??лжбайна.МонголУлсадонд88автотээврийнхэрэгсэлб?ртгэгдсэний161989ньавтомашинб?г??д??ний67.9хувьньсуудлын,20.7хувьньачааны,8.0хувьньавтобус,3.1хувьньтусгайзориулалтынавтомашинбайна.оныгонтойхарьцуулахаднийтавтомашинытоо1.9дахин?сс?нбайна.

Автотээврийнхэрэгслийн?с?лтийгдагажт??нийашиглалтынулмаасх?намынэр??лмэнд,х?рээлэнбуйорчинд?з??лжбуйс?р?г?рдагаварнэмэгдсээрбайна.Энэх??с?р?г?рдагаврыгбагасгах,х?д?лг??нийаюулг?йбайдлыншаардлагахангааг?йтээврийнхэрэгслээс??дэнгарахосол,хэргийнтоогбууруулахзорилгоор“Тээвэрх?гж??лэхт?с?л”-ийнх?рээндулсынхэмжээнийтээврийнхэрэгслийннэгдсэнмэдээллийнс?лжээб?хийтээврийнхэрэгслийноношлогооны24т?вийгбайгууланажиллажбайна.

М?нтусяамныТээврийн?йлчилгээнийт?в??с??рийнх?р?нг??ророннутагдахьсалбаруудыг??рийнбайртайболгох,явуулыноношлогоонызориулалтаарашиглахавтомашин,улсхоорондынзорчигчтээвэрт?йлчлэхтомоврынавтобусавахзэрэгаргахэмжээнд-онуудад893.0сая.т?гр?гийнх?р?нг?оруулалтхийсэнбайна.

??нийзэрэгцээтуст?вньондДарханхот,Дорноговьаймгийнт?вдхотхоорондыннийтийнзорчигчтээврийнавтовокзалшинээрбарих,Дундговьаймгийнт?вдхотхоорондыннийтийнзорчигчтээврийнавтовокзалыгсэргээнзасварлахажлыг??рийнх?р?нг??рэхл??лээдбайна.

??нээсгаднаЗамын-??дсумандавтотээврийначаа,зорчигчтээвэрлэлтийнорчин?еийнтерминалажахуйбайгуулахасуудлыгтусяамнаасЗасгийнгазарторууланшийдвэрл??лсэнболно.Угобъектынзурагт?слийгхувийнхэвшлийнх?р?нг?оруулалтаархийлгэсэнб?г??дондбарьжэхлэхюм.

БНСУ-ынЗасгийнгазрынуртхугацааных?нг?л?лттэйзээлийнх?р?нг??рхэрэгжих“Замтээврийноновчтойсистем”т?слийнх?рээнднийт45-нуулзвартгэрлэндохио,26-нуулзвартхяналтынтелекамер,26-нуулзвартхяналтынмэдрэгчаппаратболон2газарттээврийнхэрэгслийнжолоочнартзориулсанмэдээллийнсамбарыгсуурилууланнэгдсэнудирдлагынт?в??схянанудирдахт?слийнажлыгэхл??лээдбайна.

?рг?нуудамнутагтайх?намц??н,харьцангуйсийрэгоршинсуудаг,эдийнзасагтжижиг?йлдвэрлэлзонхилсон,захзээлийнбагтаамжбагтайманайорнын?хц?лдавтотээвэрньэдийнзасаг,бизнесийнх?рээндболонх?намд?йлчлэхх?рээ,цархэмжээгээрхамгийнт?гээмэл,?рг?нх?ртээмжтэйтээврийнт?р?лболсонт?дийг?йэнэбайдлаацаашидчхадгалахт?л?втэйбайна.

ГэтэлАвтотээврийнсалбарынх?гжлийнталаархстратегиэнх??Тээврийнстратегидхангалтг?йтусгагдсангэж?зэжбайна.

ИймдЦаашидМонголУлсынт?вийнб?сийгдайрсанголбосоотэнхлэгийнЧойр-Замын??дийн450кмхатуухучилттайавтозамашиглалтадорохтойхолбогдууланМонголУлсыннутгаарАзи-Европыгхолбосондамжин?нг?р?хтээвэрлэлтийгавтотээврийнхэрэгслээрг?йцэтгэхэрхз?йнорчин,хяналт,зохицуулалтынтогтолцооболонтээвэрлэлтийнорлогыгб?рд??лэхмеханизмыгбийболгоходтусяамнаасанхааранажиллажбайна.М?нугзамындагуухорчин?еийн?йлчилгээнийдэдб?тэц,тээвэрлогистикийнт?в??дийгбийболгохасуудлыгТээврийнстратегиднэмжтусгахсаналтайбайна.Тухайлбал,

Замын??д,Алтанбулаг,Цагааннууртдээдзэрэглэлийнлогистикийнт?в,терминалажахуйбайгуулах,Ховд,Улиастай,Хархорин,Эрдэнэт,Чойбалсан,?нд?рхаандачаанытерминалажахуйбайгуулахТЭЗ?боловсруулж,эдгээробъектуудыгбарихшаардлагатайбайгааболно.

М?нУлс,хотхоорондыначаа,зорчигчтээврийнхэрэгслийнпаркийгшинэчилэх,ялангуяахотхоорондыннийтийнзорчигчтээврийнхэрэгслийнпаркийгтомоврынавтобусааршинэчилэхасуудалэнэх??стратегидзайлшг?йтусгалааолох?стой.

Улаанбаатархотодолонулсыншинэнисэхбуудалбайгуулахт?слийнэцсийнсудалгаагЯпоныз?вл?хкомпанихийждуусгасанб?г??дЯпонУлсынОлонулсынхамтынажиллагааныбанкныз?гээсзээлийнхэлэлцээрийнт?слийгболовсруулжбайна.Шинэнисэхбуудлыгойролцоогоор290сая.ам.доллараарбарихюм.Улаанбаатархотодбаригдахнисэхонгоцныэнэх??шинэбуудлыгт?шиглэнолонулсынтээврийнс?лжээнийHUBбайгуулахТЭЗ?боловсруулж,угобъектыгбарихшаарлагатайбайгаатулэнэт?слийгТээврийнстратегидтусгахыгх?счбайна..

Альоронд1саяаасдээшх?нтэйхотодгазрындоорхтээврийнт?рлийгшинээрбайгуулжтээврийнхэрэгсэл,зорчигчдынХ?д?лг??нийб??гн?р?лнягтралыгшийддэгбайна.ЭнэдагууУлаанбаатархотодметробайгуулахм?нУБхотодг??рэнгарц,давхарзамбарихт?слийгхэрэгж??лэхсаналыгТээврийнстратегидтусгахшаардлагатайгэж?зэжбайна./1саяаасдээшх?нтэйхот/

??нийзэрэгцээб??нийхудалдааныт?в??дийгхотынт?в??сшилж??лж,Улаанбаатархотынбаруун,з??нзахадимпорт,экспортыначаагх?лээнавах,боловсруулах,хуваарилах,илгээхт?р?лб?рийн?йлчилгээгг?йцэтгэхачаанытерминалажахуй,логистикт?в??дийгбайгуулахт?с?лэнэх??Стратегидтусгалааолох?стой.

3)Иргэнийагаарынтээвэр:

Б?счилсэнх?гжлийнх?т?лб?рийндагуу?мн?говьаймгийнДаланзадгададагаарынх?лгийнх??рчбууххатуухучилттайзурвасб?хийшинэнисэхбуудлыгондашиглалтадоруулав.

М?нс??лийнжил??дэдх?ршхо?рулсыниргэнийнисэхийнбайгууллагуудтайхамтранажиллажодооашиглагдажбайгаа“INTIK”агаарынхаалганызэргэлдээагаарыншинэхаалганээснээрманайулсынт?вийнб?сийнагаарынзамтайзэрэгцээагаарыншинэзамыгнээв.Ингэснээрманайулсыгдамжин?нг?рчбайгаанислэгийнтоонэмэгдэж,нислэгийнаюулг?йбайдалдээшлэхюм.

“МИАТ”ХКньэнэсараасэхлэн189зорчигчийнсуудалтайБоинг-737Wагаарынх?лгийгшинээрашиглахболлоо.Ингэснээр?ндэснийтээвэрлэгч“МИАТ”ХКньурьдонуудтайхарьцуулахадолонулсынчиглэлд30гаруйхувьил??зорчигчтээвэрлэхтехникийнн?хц?лийгб?рд??лэв.

ондУлаанбаатар-Бээжингийнчиглэлийннислэгийндавтамжийгдолоохоногтнаймбайсныг14болгонСолонгосруудолоохоногт6удаа,Европруу4удаа,жуулчдынурсгалэрснэмэгддэгзуныулиралдТокиоруудолоохоногт3удаа,Осака,Нагояхотруутусб?р2удаанислэгхийхээрболжбайна.

Нислэгийнх?д?лг??ний?йлчилгээнийтехник,технологийншинэчлэлтийгхийх,тоногт?х??р?мжийнхангалтыгнэмэгд??лэхажлынх?рээнднислэгийнажиглалтынрадиолокаторгурав,навигацийнVOR/DMEт