2025年大學(xué)《蒙古語(yǔ)》專業(yè)題庫(kù)——蒙古族傳統(tǒng)文學(xué)作品翻譯考試時(shí)間：______分鐘總分：______分姓名：______一、請(qǐng)將下列蒙古語(yǔ)短文翻譯成漢語(yǔ)：Арынханайлалынньт??хэндурсгалдбайртайбайсангэдэг.Тэрээрх?нт?р?лхтний?йлдэл,амьдралынонцлог,?нэнбах?сэлэрмэлзлийнхэлбэрээрх?рээлэнбуйбайгалийнх?чирх?сэлтэйуялдаахолбоотойгэж?здэг.Хэрвээх?нт?р?лхтнийаливаазант?л?в,?йлдэлньт??хэндорохболомжтойбол,тухайнзант?л?вньбайгалийнчанартай,эрхэмтэйбайдлыгилэрхийлдэггэж?г??лдэг.Энэньх?ний?в?рм?цонцлог,т??хэнх?гжлийнзамыгтодорхойлохтойуялдажбайдаг.Х?нт?р?лхтний?йлдэлдбайгалийнх?чирх?сэлньтогтворг?й,??рчл?гд??дбуйхандлагабайдаг.Энэньт??хэнд?лхадгалагдсан,?г?йсгэлтэйбайдалгэж?здэг.Гэхдээх?ний?в?рм?цбайдалньт??хэнд?лхадгалагдаж,?г?йсгэгдэхг?йбайхад,тухайнбайдалньх?нийамьдралынт??хэндбайрладаггэж?г??лдэг.Энэньх?ний?в?рм?цбайдалньт??хэндхадгалагдаж,?г?йсгэгдэхг?йбайхад,тухайнбайдалньх?нийамьдралынт??хэндбайрладаггэж?г??лдэг.二、請(qǐng)將下列蒙古族民間故事《藍(lán)藍(lán)的天空中》選段的片段翻譯成漢語(yǔ)：Цагаанз?рхтэнтэй,х?нлэгх??хдийгтахилгааравсанх?нт?р?лхтнийгавчирч,т??нийгхайртайгаарх?лээнз?вш??рс?нбайсан.Тэрх??хдийнэцэгэхньт??нийгхайрлаж,??рсдийнх?гжилсэтгэлгээнийх?рээндоруулж,т??нийг??рсдийнх??хдийнхэлбэрээрх?лээнавч,т??нд??рсдийнхайрсэтгэлхандлагааилэрхийлжбайжээ.Тэрх??хдийгавахдаатахилгааравч,хайртайгаарх?лээнз?вш??рс?нньтухайн?еийнх?нт?р?лхтний?в?рм?цсоёлынхэлбэр,зан?йлс,уламжлалтз?вш??р?лтэйуялдажбайжээ.Энэх??хэлбэрээрх??хдийгхайрлаж,х?лээнавахньх?нт?р?лхтнийхайрсэтгэл,?рш??л,?вд?лтэйхолбоотойбайсанб?г??дт??нийгх?лээнз?вш??р?хньтухайн?еийнх?нт?р?лхтний?нэнч,х?слээилэрхийлдэг.Тэдгээрх?м??стэйхайртайхолбоотойбайхньтэднийамьдралынт?в?гтэй,хийгээдхязгаарлалттайбайдалдх?ргэдэгбайсан.Х?нт?р?лхтнийхайртайхолбоотойбайхньтэднийамьдралынт?в?гтэй,хийгээдхязгаарлалттайбайдалдх?ргэдэгбайсан.三、請(qǐng)將下列蒙古族詩(shī)歌《牧馬人》的片段翻譯成漢語(yǔ)：Найрамдалынгэрлийнгарынтогтворг?йхайртайгаарНохойнхайртайхалуунуулынгарынхайртайгаарНайрамдалынгэрлийнгарынтогтворг?йхайртайгаарХалуунуулынгарынхайртайхайртайгаарХалуунуулынгарынхайртайхайртайгаарНайрамдалынгэрлийнгарынтогтворг?йхайртайгаар試卷答案一、翻譯解析：原文核心觀點(diǎn)是強(qiáng)調(diào)人的行為、生活特點(diǎn)、真與假、愿望等與自然力量之間存在著深刻聯(lián)系，并將這種聯(lián)系視為歷史記憶的體現(xiàn)。譯文需準(zhǔn)確傳達(dá)這一核心思想，并體現(xiàn)原文的哲理性語(yǔ)言風(fēng)格。*解析思路：1.理解核心概念：“Арынханайлалынньт??хэндурсгалдбайртайбайсан”指的是某種傳統(tǒng)觀念或說(shuō)法（“Арынхан”可能指英雄或某種象征性人物，但重點(diǎn)在于其“айлам”即觀念）是歷史記憶的一部分。譯文需體現(xiàn)“歷史記憶”和“觀念/說(shuō)法”的關(guān)聯(lián)。2.處理“х?рээлэнбуйбайгалийнх?чирх?сэлтэйуялдаахолбоотой”：關(guān)鍵在于“уялдаахолбоотой”，即人與自然力量之間的聯(lián)系。需用詞體現(xiàn)這種動(dòng)態(tài)的、內(nèi)在的聯(lián)系。3.理解“т??хэндорохболомжтойбол”：指當(dāng)人的行為具有歷史意義時(shí)，它就具有了與自然相似的崇高性。譯文需體現(xiàn)“歷史意義”與“崇高性/自然性”的轉(zhuǎn)化關(guān)系。4.把握“х?ний?в?рм?цонцлог,т??хэнх?гжлийнзамыгтодорхойлохтойуялдажбайдаг”：人的獨(dú)特性與歷史發(fā)展路徑相關(guān)聯(lián)。譯文需體現(xiàn)這種內(nèi)在邏輯。5.翻譯“тогтворг?й,??рчл?гд??дбуйхандлага”：指人與自然力量的關(guān)系是變化的、不穩(wěn)定的。需準(zhǔn)確傳達(dá)這種動(dòng)態(tài)感。6.理解“т??хэнд?лхадгалагдсан,?г?йсгэлтэйбайдал”：指那些沒(méi)有進(jìn)入歷史的人或事是消失的。與上一句的“хадгалагдаж,?г?йсгэгдэхг?й”形成對(duì)比。7.處理重復(fù)句意并區(qū)分層次：“х?ний?в?рм?цбайдалнь...байрладаггэж?г??лдэг”(重復(fù)出現(xiàn))：需注意區(qū)分，第一處強(qiáng)調(diào)獨(dú)特性不被歷史遺忘，第二處強(qiáng)調(diào)具體行為/狀態(tài)進(jìn)入個(gè)人歷史。譯文需體現(xiàn)這種細(xì)微差別。8.整體風(fēng)格：原文帶有哲學(xué)思辨色彩，譯文應(yīng)使用相對(duì)書面化、邏輯性強(qiáng)的漢語(yǔ)表達(dá)，同時(shí)保持語(yǔ)句的流暢性。二、翻譯解析：此段來(lái)自蒙古族民間故事，內(nèi)容涉及對(duì)收養(yǎng)孤兒的傳統(tǒng)習(xí)俗及其文化內(nèi)涵的描述。譯文需在準(zhǔn)確傳達(dá)字面信息的基礎(chǔ)上，體現(xiàn)蒙古族傳統(tǒng)的社會(huì)倫理觀念和文化背景。*解析思路：1.理解“тахилгааравсанх?нт?р?лхтнийг”：“тахилгаар”是關(guān)鍵，指通過(guò)某種儀式或方式（如收養(yǎng)、認(rèn)親等）接納的人，常指孤兒或需要幫助的人。譯文需體現(xiàn)這種接納的特定方式及其所蘊(yùn)含的尊重或正式性。2.翻譯“хайртайгаарх?лээнз?вш??рс?н”：強(qiáng)調(diào)接納行為中包含的喜愛(ài)和尊重。需準(zhǔn)確傳達(dá)這種積極、溫暖的態(tài)度。3.處理“эцэгэхнь...х?лээнз?вш??рс?н”：父母接納孩子的行為，需體現(xiàn)家庭單元內(nèi)的這種接納。4.理解“хайрлаж,??рсдийнх?гжилсэтгэлгээнийх?рээндоруулж”：指收養(yǎng)不僅是行為，更是將其融入家庭發(fā)展、情感世界之中。譯文需體現(xiàn)這種融合性。5.翻譯“??рсдийнх??хдийнхэлбэрээрх?лээнавч,т??нд??рсдийнхайрсэтгэлхандлагааилэрхийлжбайжээ”：強(qiáng)調(diào)收養(yǎng)的孩子被視為自己孩子一樣對(duì)待，并傾注了父母的愛(ài)意。需突出這種“視如己出”的親密感。6.理解“тухайн?еийнх?нт?р?лхтний?в?рм?цсоёлынхэлбэр,зан?йлс,уламжлалтз?вш??р?лтэйуялдажбайжээ”：點(diǎn)明這種習(xí)俗是特定歷史時(shí)期蒙古族文化習(xí)俗的體現(xiàn)。譯文需將文化背景信息自然融入句子中，或作為句子的補(bǔ)充說(shuō)明。7.翻譯“хайрсэтгэл,?рш??л,?вд?лтэйхолбоотой”：指這種接納行為與人的愛(ài)、感恩、同情心等品質(zhì)相關(guān)。需選用恰當(dāng)?shù)脑~語(yǔ)表達(dá)這些情感和道德層面。8.理解“т??нийгх?лээнз?вш??р?хньтухайн?еийнх?нт?р?лхтний?нэнч,х?слээилэрхийлдэг”：強(qiáng)調(diào)這種接納方式體現(xiàn)了當(dāng)時(shí)人們真誠(chéng)、善良的品質(zhì)。譯文需突出其道德價(jià)值。9.翻譯“Х?нт?р?лхтнийхайртайхолбоотойбайхнь...х?ргэдэгбайсан”(重復(fù)出現(xiàn))：再次強(qiáng)調(diào)人際關(guān)系（包括收養(yǎng)）帶來(lái)的復(fù)雜性和約束性。譯文需與上下文銜接自然。三、翻譯解析：此段為蒙古族詩(shī)歌片段，具有典型的重復(fù)結(jié)構(gòu)（AABB）和韻律感?！哀学郄猝学蕨乍学荮恣擐鸳铵狻焙汀哀绉学荮濮濮擐濮濮荨笔呛诵囊庀螅碇鴥煞N不同的情感寄托或生活狀態(tài)。譯文需在準(zhǔn)確傳達(dá)字面意思的同時(shí)，盡力再現(xiàn)詩(shī)歌的韻律、節(jié)奏和意境。*解析思路：1.識(shí)別詩(shī)歌結(jié)構(gòu)和意象：重復(fù)結(jié)構(gòu)“AABB”是關(guān)鍵，它加強(qiáng)了情感的表達(dá)和音樂(lè)的韻律。“Найрамдалынгэр”指家庭、家園，“халуунуул”指遙遠(yuǎn)、艱苦或充滿挑戰(zhàn)的地方（如戰(zhàn)場(chǎng)、牧場(chǎng)等）。2.理解核心情感：詩(shī)歌通過(guò)對(duì)比“家”與“遠(yuǎn)方”，表達(dá)了對(duì)某個(gè)對(duì)象（可能是家、親人、理想，或某種難以言說(shuō)的情感寄托）的深切思念和眷戀。3.翻譯重復(fù)的短語(yǔ)：“Найрамдалынгэрлийнгарынтогтворг?йхайртайгаар”和“халуунуулынгарынхайртайгаар”中的核心情感是“хайртайгаар”（以……的方式深愛(ài)著/懷有深情），但修飾語(yǔ)不同。前者修飾“гарь”（家），后者修飾“гарь”（遠(yuǎn)方）。需在翻譯中體現(xiàn)這種細(xì)微差別，同時(shí)保持整體結(jié)構(gòu)。4.處理“гарын”：“гар”意為方向、地方、領(lǐng)域。需根據(jù)語(yǔ)境選擇合適的詞，如“家園的方向”、“遠(yuǎn)方的